Rok 2013 został ogłoszony Rokiem Powstania Styczniowego, dlatego będzie to spotkanie poświęcone 150. rocznicy jego wybuchu, genezie, przyczynach i upadku.
Powstanie styczniowe – polskie powstanie narodowe przeciwko Imperium Rosyjskiemu, ogÅ‚oszone manifestem 22 stycznia 1863 r. wydanym w Warszawie przez Tymczasowy RzÄ…d Narodowy, spowodowane narastajÄ…cym rosyjskim terrorem wobec polskiego biernego oporu. WybuchÅ‚o 22 stycznia 1863 r. w Królestwie Polskim i 1 lutego 1863 r. na Litwie, trwaÅ‚o do jesieni 1864 r. ZasiÄ™giem objęło tylko ziemie zaboru rosyjskiego: Królestwo Polskie oraz ziemie zabrane.
Było największym polskim powstaniem narodowym, spotkało się z poparciem międzynarodowej opinii publicznej. Miało charakter wojny partyzanckiej, w której stoczono ok. 1200 bitew i potyczek. Mimo początkowych sukcesów zakończyło się klęską powstańców, z których kilkadziesiąt tysięcy zostało zabitych w walkach, blisko 1 tys. straconych, ok. 38 tys. skazanych na katorgę lub zesłanych na Syberię, a około 10 tys. wyemigrowało.
Powstanie przyczyniÅ‚o siÄ™ do korzystniejszego niż w dwóch pozostaÅ‚ych zaborach uwÅ‚aszczenia chÅ‚opów. PozostawiÅ‚o trwaÅ‚y Å›lad w polskiej literaturze (m.in. Orzeszkowa – Nad Niemnem, DÄ…browska – Noce i dnie, Å»eromski – Wierna rzeka) i sztuce (Grottger – Polonia i Lithuania, Matejko – Polonia) XIX i XX wieku.
Spotkanie poprowadzi elblÄ…ski historyk i nauczyciel – Piotr ImioÅ‚czyk. WstÄ™p wolny.
Aleksandra Buła, Biblioteka Elbląska im. Cypriana Norwida
Najnowsze artykuły w tym dziale
Bądź na bieżąco, zamów newsletter