Prawo? Jest zbyt słabe W Polsce karze podlega jedynie ten, który wytwarza i wprowadza do obrotu tzw. środki zastępcze, popularnie nazywane dopalaczami. Grozi za to kara pieniężna, od 20 tys. zł do miliona zł. Dopiero, gdy ktoś się nimi zatruje można ruszyć z przepisami karnymi (tego typu sprawą
zajmowała się elbląska prokuratura). Ale sklepy i z prawem potrafią sobie radzić, pokazują kartkę "sprzeciw przeciwko kontroli", tym samym powołują się na ustawę o swobodzie działalności gospodarczej.
- W takiej sytuacji musimy przerwać kontrolÄ™ i zanim znów jÄ… podejmiemy, po raz kolejny rusza procedura – mówi Marek Jarosz, szef sanepidu w ElblÄ…gu, czyli organu kontrolujÄ…cego tego typu miejsca. - Ja uzyskujÄ™ potwierdzenie zasadnoÅ›ci naszego dziaÅ‚ania od Głównego Inspektora Sanitarnego, przedsiÄ™biorca czeka do ostatniej chwili z odbiorem przesyÅ‚ek poleconych, wszystko trwa 2,5 miesiÄ…ca. A dziaÅ‚alność handlowa caÅ‚y czas jest prowadzona.
W Elblągu sklep z "pachnącymi", a raczej mocno śmierdzącymi specyfikami na początku lipca
ulokował się w centrum i jakiś czas temu został zamknięty. Na jeden dzień.
- WyglÄ…daÅ‚o to tak, że prowadziliÅ›my postÄ™powanie wobec spółki X, która wprowadzaÅ‚a do obiegu tzw. "Å›rodki zastÄ™pcze", dziaÅ‚alność zostaÅ‚a zamkniÄ™ta. WÅ‚aÅ›ciciel lokalu poinformowaÅ‚, że wynajmie to innemu podmiotowi, nazwijmy go Y, wobec którego nie toczy siÄ™ postÄ™powanie – tÅ‚umaczy Marek Jarosz i dodaje, że w tym wszystkim najbardziej przerażajÄ…cy jest popyt na tego typu substancje.
Trutka na szczury – tak siÄ™ robi dopalacze - Ci, którzy sÄ… zainteresowani tym tematem doskonale wiedzÄ…, gdzie takie Å›rodki znaleźć. Czasami sÄ… to zaskakujÄ…ce miejsa, na przykÅ‚ad sklep z komputerami albo taki, gdzie sprzedaje siÄ™ akcesoria do kominków – mówi Jarosz.
To także sklepy internetowe, które według raportu Głównego Inspektora Sanitarnego sprzed roku najtrudniej kontrolować.
Dodatkowo coraz częściej dopalacze produkowane są metodami chałupniczymi,
dodaje się do nich trutkę na szczury albo rozpałkę do grilla. Weź dopalacze, zabij rodzinę, spędź pół życia za kratkami - Wspólną cechą tych wszystkich substancji aktywnych jest to, że działają na ośrodkowy układ nerwowy. Albo pobudzają, albo alienują od świata - opowiada Marek Jarosz. - Człowiek przestaje zachowywać się racjonalnie.
Zabija więc własną rodzinę, jak 19- latek ze Słupska, który spędzi najbliższe 25 lat za kratkami za zamordowanie cioci, albo 23-latek z Kwidzyna, który zmasakrował młotkiem dawno nie widzianego kolegę i jego ośmioletniego syna. Nie bez znaczenia są również zatrucia, których na terenie Elbląga nie brakuje.
Pogadanki i patrole - tyle można zrobić Ani Urząd Miejski, ani prezydent nie mają narzędzi prawnych do tego, aby sklep zamknąć, dlatego, że firma go prowadząca jest zarejestrowana w Krajowym Rejestrze Sądowym i o wszystkich sprawach związanych z jej działalnością decyduje sąd. Dodatkowo całej sprawy nie ułatwia fakt, że sklep mieści się w lokalu prywatnym, a jego właściciel musiałby zapytać wspólnotę mieszkaniową o zgodę na wynajem jedynie wtedy, gdyby w miejscu tym sprzedawano alkohol.
Na razie zostają więc częstsze patrole policyjne oraz te zorganizowane przez straż miejską,
o które poprosili okoliczni mieszkańcy, i wizyty w szkołach, na których policjanci apelują do młodych ludzi, żeby "nie byli królikami doświadczalnymi dla laboratoriów, które to produkują".
