Zmiany w Roczniku Elbląskim

13
28.04.2026
Zmiany w Roczniku Elbląskim
Dr Aleksandra Girsztowt-Biskup i prof. Andrzej Groth (fot. Anna Dembińska)
Pierwszy numer Rocznika Elbląskiego ukazał się w 1961 r.. W tym roku przypada więc 65. urodziny szacownego jubilata. W poniedziałek (26 kwietnia) w Bibliotece Elbląskiej odbyła się promocja XXXIV tomu czasopisma. To prawdopodobnie ostatni numer pod redakcją naukową prof. Andrzeja Grotha.

W XXXIV tomie Rocznika Elbląskiego znalazły się cztery artykuły, jedna recenzja, cztery sprawozdania, dwa wspomnienia i bibliografia Elbląga za lata 2021-2024 z uzupełnieniami z lat ubiegłych.

Warto zwrócić uwagę na artykuł prof. Bolesława Hajduka „Z działalności morskich portów handlowych w Gdańsku, Gdyni i Elblągu w czasie drugiej wojny światowej.” Autor opisuje w im m.in. funkcjonowanie elbląskiego portu zarówno w okresie międzywojennym i w trakcie II wojny światowej.

„W nowej sytuacji politycznej i terytorialnej [po I wojnie światowej – przyp. SM] władze miejskie (magistrat) dostrzegły korzystny moment dla rozwoju portu morskiego w Elblągu. W opinii władz miejskich Elbląg mógł zastąpić port w Gdańsku dla określonego regionu Warmii i Mazur, tj. dla powiatów: braniewskiego, iławskiego, elbląskiego, lidzbarskiego, mrągowskiego, olsztyńskiego, ostródzkiego i szczycieńskiego. Port w Elblągu mógł w sprzyjających warunkach stać się ważnym ośrodkiem przewozów zbóż, towarów kolonialnych, szkła, porcelany orz wyrobów metalowych i węgla.” - czytamy w ww. tekście.

- Źródła, które mogłyby wzbogacić wiedzę na temat dziejów portu elbląskiego w okresie II wojny światowej znajdują się w Niemczech – mówił prof. Bolesław Hajduk na promocji Rocznika Elbląskiego. - Trafiłem na sygnaturę zbioru „Zarząd portu rzecznego i morskiego Elbląg w okresie II wojny światowej. Nie wiem co tam jest. Być może tylko tytuł i okładka. Być może jest to jednak cały zbiór. Można by było pogłębić to, co do tej pory napisano o elbląskim porcie.

Drugim ciekawym tekstem jest artykuł dr Jerzego Domino poświęcony architekturze współczesnych elbląskich kościołów. W tekście „Współczesna architektura sakralna w Elblągu” autor przypomina proces odbudowy elbląskich świątyń po II wojnie światowej i budowy nowych kościołów zapoczątkowany w latach 90. ubiegłego wieku.

Zmiany w Roczniku Elbląskim
fot. Anna Dembińska

„Pierwszy okres współczesnego budownictwa sakralnego w Elblągu to remont i adaptacja zachowanych kościołów. Były to kościoły: pw. św. Wojciecha, św. Jerzego przy ul. Bema, baptystów przy ul. Robotniczej, który służył jako pierwszy kościół katolicki w powojennym Elblągu, poewangelicki kościół pw. św. Pawła. Ruiny innych kościołów zostały rozebrane, bardziej z przyczyn ideologicznych niż z uwagi na ich stan techniczny” - czytamy w ww. artykule.

- Pierwsze wersje architektoniczne kościoła przy ul. Robotniczej były tak kosmiczne, że przyjeżdżałyby wycieczki go oglądać – mówił dr Jerzy Domino. - Gdyby był zrealizowany, bo nie wiadomo czy konstrukcyjnie dałby radę. Wizja tej formy świątyni byłaby bardzo ciekawą realizacją nawet w skali europejskiej.

65 lat Rocznika Elbląskiego to też czas na zmiany. Dotychczasowy redaktor naukowy czasopisma prof. Andrzej Groth poinformował o swojej rezygnacji. Na swoją następczynię naznaczył dr Aleksandrę Girsztowt-Biskup, zastępcę dyrektora Instytutu Historii na Wydziale Historycznym Uniwersytetu Gdańskiego.

Aleksandra Girsztowt-Biskup ukończyła historię na Uniwersytecie Gdańskim, w 2019 r. obroniła doktorat o rzemiośle miejskiemu w średniowiecznym Malborku. Od 2019 r. pracuje jako adiunkt w Zakładzie Historii Powszechnej Średniowiecza Instytutu Historii UG. Pewną ciekawostką jest fakt, że do 2019 r. pracowała w Bibliotece Elbląskiej.

SM

Najnowsze artykuły w tym dziale Bądź na bieżąco, zamów newsletter

A moim zdaniem... (od najstarszych)

Pokazuj od
najnowszych
Największe
emocje
Ogólnie to nie mam nic do remontów kościołów. Ale róbcie to za swoje pieniądze. Ceną za wasze piękne kościoły są zadłużone szpitale
Opiłowac (2026.04.28)
Mamy już dużo kościołów. Budujmy meczety. Może w końcu będzie lepiej w tym kraju
Tolerancja (2026.04.28)

info

3  
  18
@Opiłowac - Kościoły coraz piękniejsze a Polacy coraz biedniejsi. Władza kupowała sobie miejsce w niebie. Niby 21 wiek a w Polsce ciągle 13
Przypadek? Nie sądzę (2026.04.28)
Nie lubicie wy towarzysze kościółka oj nie lubicie. Nie lubiliście i nie lubicie ale was towarzysze też nie wszyscy lubią. Tak już jest na tym świecie że nie wszyscy za sobą przepadają.
(2026.04.28)
Towarzysz Piotrowicz robi sobie fotki z koralikami. Towarzysze teraz lubią kościół. Wszyscy którzy lubią kościół współpracują z wrogami Polski
Uczcie się historii (2026.04.28)
@Opiłowac - Robisz wszystko bo dawać pieniądze na meczety. Oni nie są tak ugodowi jak Katolicy.
(2026.04.28)
Gdybyś miał tasiemca albo nowotwór to byś go lubił?
Ciekawy (2026.04.28)
Rocznik elblaski jest zbyt hermatyczny pod wzgledem hermetycznym i nie porusza waznych kwestii naukowych które dzieją się w elblagu. Problem w tym że rada rocznika patrzy na świat nauki elblaskiej pod swoim kątem i nie mogli przez tyle lat wpaśc na pomysł ale rozszerzyć jednak pole działania a sami nie wyszukają interesujacyhc tematów trzeba przyjść do nich, ach jaka ta nauka powolna, w tym wydaiu na pewno, a tyle się dzieje w elblagu.....
(2026.04.28)

info

1  
  0
@Opiłowac - Dowiedz się że częściowo dofinansowywane są kościoły które są zabytkiem i jako zabytek mają do tego prawo jak każda inna budowla zabytkowa. Są nie tylko świątynią ale także zabytkiem. Świątynie współczesne, są remontowane z datków parafian, indywidualnych sponsorów itd.
(2026.04.28)
@Rocznik elblaski jest zbyt hermatyczny pod wzgledem hermetycznym - słuszna uwaga, że RE nie porusza wielu spraw, które są przedmiotem refleksji naukowej, np. gwałtowna utrata umiejętności komunikacyjnych i formaowania myśli, albo prawicowy odchył młodych - czemu rocznik ignoruje rozwój AI ? Czemu nic o nowoczesnych lekach pozwalających na schudnięcie ? Przekazanie redakcji osobie identyfikujacej się jako kobieta jest już prognostykiem, że hermrtyczność tego pisama będzie maleć z każdym rokiem...
Katon (2026.04.28)

info

0  
  2